Wśród shareware'owych programów zarządzających bazami danych nie brak też przeznaczonych do obsługi zbiorów płyt CD. Pamiętajmy jednak, że istnieje też inne wyjście, jeśli chodzi o płyty z nagraną muzyką: wraz z Windows dostarczany jest program o nazwie Odtwarzacz CD, który jest również wyposażony w moduł obsługi danych dotyczących płyt.
Saturday, July 21, 2007
Tuesday, July 17, 2007
Bazy adresowe
Najczęstszym zastosowaniem baz danych jest zbieranie i zarządzanie adresami. Jednak przed zakupem jakiegokolwiek programu należy dokładnie sprawdzić, czy sprosta on wszystkim naszym wymaganiom i czy odpowiada nam jego struktura danych.
Jednym z istotniejszych narzędzi gotowych baz danych są funkcje eksportu informacji na przykład do edytorów tekstu. Jeśli opcja taka istnieje, z reguły nie powinniśmy mieć problemu z wykorzystaniem danych w korespondencji seryjnej - często wystarczy kilka kliknięć myszą, by utworzyć grupę listów zaadresowanych do wybranych osób.
Zastosowania.
Nie każdemu, kto zamierza zbierać jakieś informacje, opłaca się od razu kupować profesjonalny system zarządzania bazami danych. Często bowiem wystarczy skorzystać z gotowych programów, których ścisłym przeznaczeniem jest zbieranie i zarządzanie danymi określonego typu: adresami, informacjami na temat posiadanych książek, kaset wideo czy płyt CD. Programy tego typu są znacznie tańsze, gdyż przeważnie są dostępne jako shareware. Programy służące do zarządzania informacjami określonego typu charakteryzują się najczęściej stałą strukturą. Zanim trafiają na rynek, korzysta z nich wiele osób - dlatego w większości przypadków stanowią one doskonały wybór. Główną zaletą tego rodzaju programów jest fakt, iż użytkownik nie musi zastanawiać się nad strukturą bazy danych - po uruchomieniu programu można natychmiast przystąpić do wprowadzania informacji.
Korespondencja seryjna
Jeśli często zdarza nam się pisać listy, dzięki naszej adresowej bazie danych możemy zaoszczędzić nieco czasu i wysiłku. Przy wysyłaniu listu o takiej samej lub podobnej treści do wielu różnych adresatów - jest to tak zwana korespondencja seryjna - możemy bowiem sięgnąć do informacji zawartych w bazie danych. Imię, nazwisko i adres wybranych osób zostaną w takim przypadku automatycznie umieszczone w odpowiednich miejscach.
Saturday, July 14, 2007
Znaki zastąpienia
* Zastępuje dowolny ciąg znaków. Po podaniu "(041)*" program odnajduje wszystkie numery telefonów zawierające numer kierunkowy 041.
? Zastępuje pojedynczy znak. Na przykład wpisanie tekstu "Ko?ek" spowoduje odszukanie wyrazów "Kotek", "Kołek", "Korek" itd.
# Zastępuje pijedyncze cyfry.
? Zastępuje pojedynczy znak. Na przykład wpisanie tekstu "Ko?ek" spowoduje odszukanie wyrazów "Kotek", "Kołek", "Korek" itd.
# Zastępuje pijedyncze cyfry.
Wyszukiwanie z użyciem znaku zastąpienia
Dodatkowe możliwości wyszukiwania pojawiają się, gdy użyjemy znaku zastąpienia. Załóżmy, że chcemy wiedzieć, kto z naszych znajomych będzie obchodził urodziny w lipcu. Zaznaczamy więc kolumnę "Data urodzin", wywołujemy funkcję wyszukiwania i przy Znajdź wpisujemy: "*07*". Cyfra ta oznacza lipiec, natomiast gwiazdki to znaki zastąpienia. Nakazują one programowi, by zignorował wszystkie znaki stojące przed i po tekście "07", czyli odnoszące się do konkretnego dnia i roku. W ten sposób powstanie lista osób, które urodziły się w lipcu, lecz dowolnego dnia i dowolnego roku.
Wyszukiwanie informacji w bazie danych.
Teraz w naszej bazie danych wszystkie nazwiska są ułożone zgodnie z porządkiem alfabetycznym. Jeśli więc potrzebny jest nam adres któregoś ze znajomych, odnajdujemy jego nazwisko wraz z kompletem informacji na jego temat. W przypadku prostej bazy adresowej nie sprawi nam to większego problemu. Jeżeli jednak miałaby to być znacznie dłuższa lista, wyszukiwanie informacji należy pozostawić komputerowi.
W tym celu umieszczamy kursor w kolumnie "Nazwisko", wywołujemy funkcję Edycja / Znajdź (Ctrl +F) i w wyświetlonym okienku dialogowym w polu Znajdź wpisujemy nazwisko osoby, której dane nas interesują. Po tym możemy kazać sobie kolejno wyświetlać wszystkie rekordy zawierające podane nazwisko.
Funkcja wyszukiwania oferuje ponadto możliwość odnajdywania dowolnego ciągu znaków, a więc na przykład fragmentu nazwiska. Załóżmy, że znamy jedynie imię poszukiwanej osoby i pierwszą sylabę nazwiska. W takiej sytuacji mamy dwa wyjścia: albo zaznaczyć kolumnę "Imię", wywołać funkcję wyszukiwania, wpisać znane nam imię i sprawdzić wszystkie rekordy, w których ono występuje lub też zaznaczyć kolumnę "Nazwisko", przy Znajdź wpisać tylko dwie sylaby,k na przykłąd "Kowal", i z rozwijalnej listy przy Dopasuj wybrać Część pola - wówczas program będzie się zatrzymywał na wszystkich rekordach, w których w nazwisku występuje podany tekst, a więc: Kowalski, Kowalewski, Kowalczyk itd.
W tym celu umieszczamy kursor w kolumnie "Nazwisko", wywołujemy funkcję Edycja / Znajdź (Ctrl +F) i w wyświetlonym okienku dialogowym w polu Znajdź wpisujemy nazwisko osoby, której dane nas interesują. Po tym możemy kazać sobie kolejno wyświetlać wszystkie rekordy zawierające podane nazwisko.
Funkcja wyszukiwania oferuje ponadto możliwość odnajdywania dowolnego ciągu znaków, a więc na przykład fragmentu nazwiska. Załóżmy, że znamy jedynie imię poszukiwanej osoby i pierwszą sylabę nazwiska. W takiej sytuacji mamy dwa wyjścia: albo zaznaczyć kolumnę "Imię", wywołać funkcję wyszukiwania, wpisać znane nam imię i sprawdzić wszystkie rekordy, w których ono występuje lub też zaznaczyć kolumnę "Nazwisko", przy Znajdź wpisać tylko dwie sylaby,k na przykłąd "Kowal", i z rozwijalnej listy przy Dopasuj wybrać Część pola - wówczas program będzie się zatrzymywał na wszystkich rekordach, w których w nazwisku występuje podany tekst, a więc: Kowalski, Kowalewski, Kowalczyk itd.
Sortowanie złożone
Systemy zarządzania bazami danych oferują także możliwość sortowania rekordów według kilku kolumn. Do wykonywania sortowania złożonego służą filtry. Załóżmy na przykład, że w naszej bazie danych adresowych występują nazwiska o takim samym brzmieniu. Powtarzające się nazwiska powinny więc zostać dodatkowo ułożone zgodnie z porządkiem alfabetycznym imion. Odpowiednią kolejność definiujemy za pomocą zaawansowanego filtru sortowania. Wtedy program najpierw posortuje dane zgodnie z alfabetyczną kolejnością nazwisk, a następnie rekordy zawierające takie same nazwiska zgodnie z porządkiem alfabetycznym występujących przy nich imion. Dzięki temu spośród kilku Kowalskich pierwszy będzie Adam, druga Ewa, trzeci Michał itd.
Wednesday, July 11, 2007
Filtry
System zarządzania bazami danych potrafi też wykonywać znacznie bardziej skomplikowane zadania. Między innymi możemy na przykład uzyskać listę znajomych, którzy mieszkają w Szczecinie i posiadają telefon. Aby jednak było to możliwe, wśród pól naszej bazy muszą się znaleźć: "Miasto", "Numer telefonu". W takiej sytuacji wystarczy jedynie wskazać programowi, jakie rekordy nas interesują - i takie też otrzymamy po zastosowaniu odpowiedniego filtru. System zarządzania przeprowadza bowiem sortowanie wszystkich pozycji bazy, wybierając z niej tylko te, które spełniają podane przez nas warunki. Sortowanie takie nazywane jest filtrowaniem. Wyselekcjonowane rekordy mogą być następnie udostępnione przez maskę formularza lub też przedstawione w postaci nowej tabeli.
Sortowanie i wyszukiwanie.
Kiedy mamy już własną bazę danych, na przykład adresów, wszystkie pozycje możemy dowolnie sortować i wyszukiwać interesujące nas informacje. W przypadku elektronicznej kartoteki kolejność wprowadzania rekordów do tabeli lub formularza nie ma większego znaczenia, ponieważ w każdej chwili mamy możliwość docydowania, w jaki sposób wszystkie informacje mają zostać posortowane. Aby to zrobić, wystarczy zaznaczyć wybraną kolumnę (pole), a następnie wywołąć polecenie Rekordy /Sortuj. Określamy przy tym również porządek sortowania według kolejności alfabetycznej: malejąco lub rosnąco. Sortowanie odbywa się wówczas na bazie wybranej kolumny. Jeśli przed jego wykonaniem nie zaznaczymy żadnej kolumny, program automatycznie wybierze kolumnę pierwszą.
Tuesday, July 10, 2007
Umieszczanie grafiki.
Bazy danych zawierające wyłącznie tekst i ciągi liczb - zwłaszcza w przypadku prywatnych zbiorów informacji - nie wyglądają zbyt atrakcyjnie. Na szczęście nowsze systemy zarządzania bazami danych dysponują możliwością umieszczania w zbiorach również obiektów OLE (łączenie i osadzanie obiektów). Dzięki użyciu OLE możemy w Windows łączyć ze sobą dokumenty tekstowe, elementy graficzne i dźwięk.
Dlatego właśnie, tworząc własną bazę danych, warto pomyśleć o dołączeniu do zwykłych informacji grafiki lub obiektów dźwiękowych. Na przykład w książce adresowej możemy umieścić zeskanowane zdjęcia naszych znajomych. W tym celu jednak w odpowiedni sposób należy zaprojektować formularz, w którym znajdzie się również miejsce dla grafiki. Po przejściu do programu obrabiającego grafikę bądź dźwięk przygotowujemy obraz lub obiekt dźwiękowy, po czym kopiujemy go do formularza - oczywiście do pola o odpowiednim typie. Dołączona grafika albo dźwięk uczynią naszą adresową bazę danych znacznie bardziej atrakcyjną.
Dlatego właśnie, tworząc własną bazę danych, warto pomyśleć o dołączeniu do zwykłych informacji grafiki lub obiektów dźwiękowych. Na przykład w książce adresowej możemy umieścić zeskanowane zdjęcia naszych znajomych. W tym celu jednak w odpowiedni sposób należy zaprojektować formularz, w którym znajdzie się również miejsce dla grafiki. Po przejściu do programu obrabiającego grafikę bądź dźwięk przygotowujemy obraz lub obiekt dźwiękowy, po czym kopiujemy go do formularza - oczywiście do pola o odpowiednim typie. Dołączona grafika albo dźwięk uczynią naszą adresową bazę danych znacznie bardziej atrakcyjną.
Import i eksport.
Jeśli utworzyliśmy listę danych w edytorze tekstu lub arkuszu kalkulacyjnym, a chcielibyśmy zarządzać nią w bardziej wygodny sposób, możemy dokonać eksportu tych informacji do systemu zarządzania bazami danych. Dzięki temu zaoszczędzimy mnóstwo czasu i wysiłku, jaki musielibyśmy włożyć w ponowne wpisanie wszystkich pozycji w odpowiednim programie zarządzającym bazami danych. Poza tym transfer istniejacych danych pozwoli nam uniknąć ewentualnych pomyłek podczas ponownego ich wprowadzania.
Maski wprowadzania.
Praca z bazami danych możliwa jest w dwóch trybach. W pierwszym baza danych przedstawiona jest w postaci tabeli - wówczas wszystkie informacje widoczne jako kolejne wiersze podzielone są pionowymi kolumnami. W drugim trybie na ekranie wyświetlane są jedynie pola bieżącego rekordu - tak dzieje się w przypadku użycia maski wprowadzania, czyli formularza.
Widok tabeli nadaje się właściwie wyłącznie do wprowadzania danych. Użytkownik wpisuje informacje w kolejnych komórkach pól, przechodząc między nimi dzięki naciskaniu klawisza Tab. Jeśli w trakcie podawania danych pojawi się błąd, należy wrócić do pola i usunąć lub skorygować dokonany wpis. System zarządzania bazami danych sprawdza przy tym, czy wpisywane informacje odpowiadają typowi bieżącego pola. Na przykład próba wprowadzania wartości tekstowej do pola typu liczbowego zakończy się niepowodzeniem i wyświetlaniem przez program okienka z komunikatem o błędzie.
Widok tabeli nadaje się właściwie wyłącznie do wprowadzania danych. Użytkownik wpisuje informacje w kolejnych komórkach pól, przechodząc między nimi dzięki naciskaniu klawisza Tab. Jeśli w trakcie podawania danych pojawi się błąd, należy wrócić do pola i usunąć lub skorygować dokonany wpis. System zarządzania bazami danych sprawdza przy tym, czy wpisywane informacje odpowiadają typowi bieżącego pola. Na przykład próba wprowadzania wartości tekstowej do pola typu liczbowego zakończy się niepowodzeniem i wyświetlaniem przez program okienka z komunikatem o błędzie.
Monday, July 09, 2007
Modyfikowanie struktury bazy.
Jeśli w trakcie korzystania z bazy danych zauważymy, że potrzebne będzie dodatkowe pole, nic nie stoi na przeszkodzie, by je dodać. Może to być na przykład pole zawierające numery telefonów komórkowych, które dodajemy do naszej starej bazy danych. Z drugiej strony równie dobrze możemy też usuwać zbędne pola danych. Ale uwaga! Wszystkie zawarte w nich informacje zostaną wówczas bezpowrotnie utracone. W istniejących bazach danych możemy także modyfikować nazwy i rozmiary pól.
Typy pól.
Pola służą do budowania logicznej struktury bazy danych.
Stąd w jednej bazie mogą się znaleźć dane następujących typów:
Stąd w jednej bazie mogą się znaleźć dane następujących typów:
- Tekst
- Liczba
- Tak/Nie
- Memo
- Obiekt OLE
Automatyczne wypełnianie pól.
Nierzadko zdarza się, że w wielu polach tej samej kategorii pojawia się ta sama wartość. Załóżmy na przykład, że wszyscy nasi znajomi mieszkają we Wrocławiu - wówczas w bazie danych adresowych pole "Miasto" zawsze powinno zawierać słowo "Wrocław". Aby podczas wprowadzania danych słowo to pojawiało się automatycznie, wpisujemy je dla pola "Miasto" przy opcji Wartość domyślna. Jeśli w trakcie wpisywania nowych informacji zajdzie potrzeba umieszczenia nazwy innego miasta, usuwamy "Wrocław" i wpisujemy nowy tekst.
"15643" to nie tekst.
W bazie danych pola z numerycznym typem danych służą między innymi do automatycznego wykonywania obliczeń. Dzięki temu można utworzyć bazę danych towarów, w której ceny poszczególnych pozycji będą mnożone przez liczbę zamówień. Oczywiście w takim przypadku żadne z tego typu pól nie może zawierać wartości tekstowych. Tworząc strukturę bazy danych należy więc zwrócić uwagę, by obliczenia nie były dokonywane na wartościach tych pól, które mogą zawierać tekst.
"15643" to nie tekst.
W bazie danych pola z numerycznym typem danych służą między innymi do automatycznego wykonywania obliczeń. Dzięki temu można utworzyć bazę danych towarów, w której ceny poszczególnych pozycji będą mnożone przez liczbę zamówień. Oczywiście w takim przypadku żadne z tego typu pól nie może zawierać wartości tekstowych. Tworząc strukturę bazy danych należy więc zwrócić uwagę, by obliczenia nie były dokonywane na wartościach tych pól, które mogą zawierać tekst.
Thursday, July 05, 2007
Tworzenie bazy danych.
Jeśli chcemy mieć własną komputerową książkę adresową, musimy wpierw utworzyć nową bazę danych. W naszym przypadku niech to będzie zbiór adresów. Każdy rekord w naszej bazie danych odpowiada jednej pozycji w książce adresowej, a pola, z których się składa, to kolejne kategorie informacji tworzące komplet danych na temat jednej osoby. Zanim utworzymy bazę danych, musimy się najpierw zastanowić, jakich pól będziemy potrzebować. Najlepiej wypisać je na kartce papieru. Dopiero po tym zakładamy nową bazę i definiujemy jej pola. W programie zarządzającym bazami danych - jak Access, wchodzącymi wraz z edytorem tekstu Word i arkuszem kalkulacyjnym Excel w skład pakietu biurowego firmy Microsoft - każda baza danych to oddzielna tabela. Nazwy kolumn tabeli są jednocześnie nazwami pól, a każdy wypełniony wiersz to jeden rekord.
Wszystko na swoim miejscu...
W polach danych umieszczane są informacje zawsze tego samego typu, na przykład w polu o nazwie "Numer telefonu" nigdy nie pojawi się nazwisko. Dzięki temu zostaje zachowana logiczna struktura bazy. Naturalnie przy wpisywaniu istnieje niebezpieczeństwo pomylenia pola i wprowadzenia informacji w nieodpowiednie miejsce. W przypadku pola przechowującego numery telefonów możemy się przed tym zabezpieczyć, wybierając dla niego typ numeryczny. Wówczas będą mogły się w nim znaleźć wyłącznie wartości liczbowe. Inne typy pól to Data/Godzina i Walutowy. Oczywiście pole nie może przyjmować nieskończenie wielu informacji. Dlatego przy tworzeniu bazy danych dla każdego pola konieczne jest zdefiniowanie maksymalnej liczby wprowadzanych znaków. Dla imienia i nazwiska wystarczy wartość 20. W MS Access należy w tym celu wpisać 20 w polu opcji Rozmiar pola. Rozmiary pól powinny być dopasowane do naszych rzeczywistych potrzeb, aby bez powodu nie zwiększały rozmiaru pliku. Pamiętajmy, że w trakcie zapisywania bazy danych każde pole zajmuje w pamięci dokładnie tyle miejsca, ile znaków może maksymalnie pomieścić - niezależnie od tego, ile zawiera w rzeczywistości.
Wszystko na swoim miejscu...
W polach danych umieszczane są informacje zawsze tego samego typu, na przykład w polu o nazwie "Numer telefonu" nigdy nie pojawi się nazwisko. Dzięki temu zostaje zachowana logiczna struktura bazy. Naturalnie przy wpisywaniu istnieje niebezpieczeństwo pomylenia pola i wprowadzenia informacji w nieodpowiednie miejsce. W przypadku pola przechowującego numery telefonów możemy się przed tym zabezpieczyć, wybierając dla niego typ numeryczny. Wówczas będą mogły się w nim znaleźć wyłącznie wartości liczbowe. Inne typy pól to Data/Godzina i Walutowy. Oczywiście pole nie może przyjmować nieskończenie wielu informacji. Dlatego przy tworzeniu bazy danych dla każdego pola konieczne jest zdefiniowanie maksymalnej liczby wprowadzanych znaków. Dla imienia i nazwiska wystarczy wartość 20. W MS Access należy w tym celu wpisać 20 w polu opcji Rozmiar pola. Rozmiary pól powinny być dopasowane do naszych rzeczywistych potrzeb, aby bez powodu nie zwiększały rozmiaru pliku. Pamiętajmy, że w trakcie zapisywania bazy danych każde pole zajmuje w pamięci dokładnie tyle miejsca, ile znaków może maksymalnie pomieścić - niezależnie od tego, ile zawiera w rzeczywistości.
Ukryte bazy danych.
Proste funkcje pozwalające tworzyć zbiory informacji zawarte są także w edytorach tekstu i arkuszach kalkulacyjnych. Na przykład narzędzie do tworzenia korespondencji seryjnej w Wordzie opiera się na utworzonej liście nazwisk i adresów, pozwalając zaoszczędzić sporo czasu przy adresowaniu listów. Bazy danych dostępne są też w postaci samodzielnych programów - na przykład wraz z modemem otrzymujemy czasami oprogramowanie służące do przechowywania listy numerów faksów i telefonów.
Wednesday, July 04, 2007
Jaka baza danych?
Samodzielne systemy zarządzające są stosunkowo drogie. Przeciętnemu użytkownikowi powinny jednak wystarczyć programy oferowane z edytorem tekstu i arkuszem kalkulacyjnym w pakietach biurowych MS Office. Przy dokonywaniu zakupu nowego komputera warto zwrócić uwagę, jakie oprogramowanie otrzymujemy wraz z nim.
Co jest potrzebne...
Systemy zarządzające nie stawiają wysokich wymagań sprzętowych. Jeśli na naszym komputerze może funkcjonować Windows, nie powinno też być problemu z wykorzystaniem go do tworzenia baz danych. Oczywiście bardzo duże zbiory informacji, zwłaszcza zawierające obiekty graficzne, wymagają większej pamięci operacyjnej, a do sprawnego wyszukiwania informacji - szybkiego procesora.
Subscribe to:
Posts (Atom)